Alzheimer 2050’de Türkiye’nin en önemli sağlık sorunu olabilir! Bu 8 öneriyi mutlaka yapın – Sağlık Haberleri
Alzheimer, 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü kapsamında Nöroloji Bölümü’nden Prof. Dr. Yasemin Biçer Gömceli tarafından “2050 yılına kadar Türkiye’nin en önemli halk sağlığı sorunu” olarak tanımlandı. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, küresel demans vakası 57 milyona ulaşırken her yıl 10 milyon yeni vaka görülüyor ve Alzheimer, bu vakaların %60‑70’ini oluşturuyor. Türkiye’de yaklaşık 700 bin kişinin Alzheimer ya da diğer demans türleriyle yaşadığı tahmin ediliyor; nüfusun yaşlanmasıyla 2050’e kadar bu sayının 2‑2,5 katına çıkması bekleniyor. 65 yaş üstü nüfusun %10’dan %23’e yükseleceği öngörülüyor.
Alzheimer, beyindeki sinir hücrelerinin ilerleyici hasara uğramasıyla ortaya çıkan bir nörodejeneratif hastalık. Belirtiler hafif unutkanlık olarak başlar, zamanla yakın geçmişin hatırlanmasında zorluk, eşyaların yanlış yerleştirilmesi, kelime bulmada güçlük, yön kaybı ve karar vermede sıkıntı başlar. İlerleyen evrelerde bağımsız yaşam neredeyse imkansız hale gelir. Hastalık çoğunlukla 65 yaş üzeri başlasa da genç yaşlarda da görülebilir. Risk faktörleri arasında yaş, aile öyküsü, APOE 4 geni, yüksek tansiyon, diyabet, kolesterol, obezite, kalp‑damar hastalıkları, fiziksel hareketsizlik, sigara, aşırı alkol, sosyal izolasyon, işitme kaybı, kafa travmaları ve hava kirliliği yer alıyor.
Gömceli, erken tanı ve tedavinin hastalığın seyrini yavaşlatabileceğini vurguladı. Hastalık kesin olarak önlenemez, ancak risk azaltılabilir. Haftada en az 150 dakika orta şiddetli fiziksel aktivite, Akdeniz veya DASH tipi beslenme, tansiyon, kan şekeri ve kolesterol kontrolü, sosyal ve zihinsel aktivite, işitme‑görme sorunlarının ihmal edilmemesi, sigara ve aşırı alkolden uzak durma, kaliteli uyku ve stres yönetimi, kafa travmalarından korunma önerileriyle Alzheimer’ın ortaya çıkışı geciktirilebilir.
