TBB’den Kavala kararı sonrası çağrı: AİHM ve AYM kararlarının gereği derhal yerine getirilmeli

Türkiye Barolar Birliği (TBB) İnsan Hakları Merkezi, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) 25 Ağustos 2026 tarihli Osman Kavala/Türkiye (No: 2) kararını açıkladıktan sonra, Kavala’nın gecikmeksizin serbest bırakılmasını ve mahkumiyet kararının sonuçlarının ortadan kaldırılmasını talep etti. Kararda AİHM, Kavala’nın 18 Ekim 2017’den bu yana özgürlüğünden yoksun olduğunu, tutuklama tedbirinin suç işlendiğine dair makul şüpheye dayanmadığını ve AİHS’in 3, 5 § 1, 6 § 1, 10, 11, 18 ve 46 hükümlerinin ihlal edildiğini tespit etti. 11 Mayıs 2020’de kesinleşen ilk ihlal kararı uygulanmamış, 2 Şubat 2022’de ise AİHM Büyük Dairesi Türkiye’nin yükümlülüğünü yerine getirmediğine karar verdi.

TBB, aynı zamanda Selahattin Demirtaş, Figen Yüksekdağ Şenoğlu ve Diğerleri, Şerafettin Can Atalay ve Tayfun Kahraman hakkında verilen yüksek mahkeme kararlarının da uygulanmasını istedi. AİHM, Demirtaş’ın 10, 5 § 1, 5 § 3, 5 § 4, 18 ve 1 No.lu Protokol’ün 3 hükmünün ihlal edildiğini, Figen Yüksekdağ’ın tutuklulukların çoğulculuğu ve siyasi tartışmayı kısıtlama amacı taşıdığını, Atalay’ın ise bireysel başvuru hakkı, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkı ile kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğini, Kahraman’ın ise adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini belirtti. AYM kararlarında Atalay ve Kahraman’ın haklarının ihlal edildiği, ancak bu kararların uygulanmadığı bildirildi.

TBB, AİHM’in Bilgen/Türkiye ve Eminağaoğlu/Türkiye kararlarının gerektirdiği yapısal düzenlemelerin henüz hayata geçirilmediğini, Hakimler ve Savcılar Kurulu üzerindeki yürütmenin baskın konumunun yargı denetimine kapalı olduğunu vurguladı. Tüm bu kararların gecikmeksizin uygulanması, HSK’nin özerkliğinin güvence altına alınması ve politika ve seçim süreçlerinde yargı denetiminin açılması için yetkili makamları ulusal ve uluslararası yükümlülüklerini yerine getirmeye davet eder.